شنبه ۶ خرداد ۱۳۹۶
السبت ٢ رمضان ١٤٣٨
Saturday, May 27, 2017
پربیننده ترین اخبار
آخرین اخبار
برگزیده ها

کدخبر : 7312
تاریخ مخابره :    ۱۳۹۴/۳/۲۴ - ۲۰:۳۲
اصغر زارعی در گفت‌وگو با« حمایت» بیان  کرد 
شکست اردوغان، نتیجه حمایت از تروریسم
انتخابات پارلمانی ترکیه یکی از مهم‌ترین وقایع سیاسی تاریخ این کشور، به خصوص برای دو حزب دموکراتیک مردم (HDP) و حزب عدالت و توسعه AKP را رقم زد. پیش از برگزاری انتخابت پارلمانی، حزب عدالت و توسعه وابسته به «احمد داوود اغلو» نخست‌وزیر این کشور در صدد بود تا به جای «سیستم پارلمانی»، «طرح ریاستی» را به اجرا بگذارد که برای تصویب این سیاست، به 330 کرسی در پارلمان نیاز داشت. از این رهگذر، «رجب طیب اردوغان» رئیس جمهور ترکیه و احمدداود اغلو  با گسترش تبلیغات در تلاش بودند تا آرای بیشتر مردم را به خود اختصاص داده و در نهایت بتوانند با پیروزی و برخورداری از دو سوم کرسی‌های پارلمان طرح مورد نظر خود را به اجرا بگذارند. اما شرایط در روز انتخابات به گونه‌ای دیگری پیش رفت و عدالت و توسعه با کسب 40 درصد از کل آرا حتی نتوانست کرسی‌های لازم برای تشکیل دولت را کسب کند. بنابراین، به باور بسیاری این نتیجه شکست سنگینی برای اردوغان و داوود اغلو بود. این درحالیست که، پیش از برگزاری انتخابات، اردوغان با گسترش اعتراضات رو به رو بود که پیروزی وی را تحت تأثیر قرار داد. از سوی دیگر، افشاگری‌های روزنامه‌های این کشور مبنی بر حمایت‌های تسلیحاتی و لجستیک از گروه‌های تروریستی «جبهه‌النصره» و داعش محبوبیت وی را تا میزان زیادی کاهش داد. روزنامه «جمهوریت» ترکیه با انتشار فیلمی در وب‌سایت خود و همچنین تصاویری در روزنامه به طور آشکارا و با سند و مدرک اردوغان را به حمات از تروریست‌ها متهم کرد. اقدامی که در نهایت موجب شد اردوغان سردبیر روزنامه را به حبس ابد تهدید کند. «اصغر زارعی» کارشناس مسائل خاورمیانه، حمایت‌های رجب طیب اردوغان از تروریست‌های منطقه و سهم موثر حزب عدالت و توسعه در تشدید بحران امنیتی در منطقه را عامل مهم ریزش آرای وی و همچنین پیروزی بی‌سابقه حزب دموکرات خلق وابسته به کردها دانست. وی در ادامه تاکید کرد پیروزی بی‌سابقه کردها در این انتخابات می‌تواند مسیر سیاسی ترکیه را تغییر دهد. 
  
  آقای زارعی  بسیاری بر این باورند ریزش آرای حزب عدالت و توسعه (آ ک پ) ترکیه در انتخابات پارلمانی، با وجود پیشتازی، شکست سنگین اردوغان بوده است و حتی این نتیجه را پیروزی تلخ اردوغان توصیف کردند. اما در مقابل برخی این نتیجه را شکست حزب عدالت و توسعه نمی‌دانند. ارزیابی شما چیست؟ 
براساس شواهدی که در رسانه‌ها به خصوص رسانه‌های داخلی ترکیه مشهود است، رویکرد حزب عدالت و توسعه در سال‌های اخیر و به خصوص سیاست‌گذاری‌های داخلی و منطقه ای رجب طیب اردوغان رئیس‌جمهور این کشور، منجر به فاصله گرفتن مردم از این حزب و در نهایت رشد احزاب رقیب شده است. به گونه‌ای که در انتخابات پارلمانی ترکیه، حزب دموکرات خلق وابسته به کردهای ترکیه با کسب 12.6 درصد از آرا موفق شد برای اولین بار به پارلمان این کشور راه پیدا کند؛ اتفاقی که به معنای پیروزی بزرگ کردها و شکست سنگین اردوغان بوده است. علاوه‌براین، آن چیزی که پیروزی عدالت و توسعه را شکست توصیف می‌کند، تشکیل دولت ائتلافی است. به این معنا که (آ ک پ) نتوانست در این انتخابات آرای لازم برای تاسیس دولت مستقل را کسب کند و  ناچار است برای تشکیل دولت، دست به یک اقدام ائتلافی بزند. این در حالیست که حضور نمایندگان رقیب و مخالف سیاست‌های عدالت و توسعه در درون پارلمان، بی‌شک مشکلات زیادی را متوجه اردوغان خواهد کرد و مانع از اجرای سیاست‌های خودخواهانه رئیس جمهور ترکیه خواهد شد؛ امری که دولتمردان ترکیه نیز به آن معترف شده‌اند. 
 
چه اقداماتی این نتیجه را باعث کاهش محبوبیت حزب عدالت و توسعه شد؟ به گونه‌ای که به باور بسیاری این شکست از سال 2003 تا کنون برای این حزب بی‌سابقه بوده است. 
 چندین عامل در شکست اردوغان موثر بوده که مهم‌ترین آن حمایت‌های رئیس‌جمهور این کشور از تروریست‌های داعش و جبهه‌النصره و تشدید بحران امنیتی در سوریه است. نوع سیاست گذاری‌های اردوغان و احمد داوود اغلو و به طور کلی حزب عدالت و توسعه و همچنین حمایت‌های لجستیکی، اطلاعاتی و تسلیحاتی از گروه‌های تروریستی در سوریه موجب کاهش آرای این حزب شده است. در نتیجه، بسیاری از گروه های رقیب و مخالف سیاست‌های دولت اردوغان و به خصوص کردها موفق شدند بر موج انتقادات علیه حزب عدالت و توسعه سوار شوند. همچنین فاصله گرفتن ترکیه از برخی از کشورهای منطقه همچون جمهوری سلامی ایران و اصرار بر انجام سیاست‌های افراطی و آرمان‌گرایانه اردوغان و داوود اغلو به جای سیاست‌های واقع‌گرایی این مخالفت‌ها را تشدید کرده است. در نهایت، شاهدیم که این انتقادات در انتخابات پارلمانی ترکیه بازتاب داشت و منجر به ریزش چشمگیر آرای حزب عدالت و توسعه شد و  اگر اردوغان نتواند با احزاب رقیب توافق کند، آن‌گاه مجبور به برگزاری انتخابات زود هنگام خواهد شد. از سوی دیگر، برخی معتقدند نتیجه انتخابات شکست اردوغان را به نمایش نگذاشته است و در نهایت این حزب به عنوان پیروز انتخابات پارلمانی به قدرت رسید؛ اگرچه عدالت و توسعه به عنوان حزب پیشتاز به قدرت رسید، اما بسیاری بر این باورند که نتیجه این انتخابات، مسیر دیگری را در ترکیه باز خواهد کرد و این اقدام سیاسی شروع جدیدی در صحنه سیاسی ترکیه خواهد بود. به معنای دیگر، این نتیجه نشان می‌دهد، در آینده، ترکیه شاهد تغییرات گسترده و وسیع‌تری در سیاست‌گذاری‌ها خواهد بود و این امر رویکرد حزب عدالت و توسعه را تحت‌الشعاع قرار خواهد داد. علاوه براین، حزب عدالت و توسعه، در سال‌های اخیر، از یک رشد چشمگیری برخوردار بود، اما سیاست‌های افراطی و غلط اردوغان و داوود اغلو باعث شد این حزب انتقادات صریح مردم و سایر احزاب را به همراه باشد. اعتراضاتی که پیش از برگزاری انتخابات آغاز شد و در روز انتخابات با ریزش آرای عدالت و توسعه نسبت به سال‌های پیش بروز چشمگیری پیدا کرد. 
 
سهم رسانه‌ها در این شکست تا چه اندازه پررنگ است؟ همان‌طور که می‌دانید اخیراً روزنامه‌های ترکیه از جمله «تودی زمان» و «جمهوریت» با انتشار گزارش و عکس‌هایی به افشاگری حمایت‌های اردوغان از تروریست‌ها پرداخته‌اند. این آگاهی سازی تا چه اندازه بر کاهش محبوبیت اردوغان و داوود اغلو موثر بود؟ 
 انتقاد و افشاگری‌های رسانه‌های ترکیه و اپوزیسیون این کشور فاز جدیدی از یک اعتراض علنی علیه اردوغان و داوود اغلو را به نمایش گذاشته است. به معنای بهتر، اعتراضات گسترده مردمی و به خصوص کردها از سیاست‌های اردوغان، متأثر رسانه‌ها از جمله روزنامه‌هایی است که بر دیدگاه مردم تأثیر گذاشته و انتشار اطلاعات و اخبارها موج جدیدی از انتقادات را شکل داده است. علاوه‌براین، همان‌طور که اشاره کردم، سازمان اطلاعاتی ترکیه، که حزب عدالت و توسعه نفوذ ویژه‌ای بر آن داشت، حمایت‌های گسترده‌ای از تروریست‌های داعش و النصره در سوریه داشته است؛ به‌گونه‌ای که این کشور در کنار عربستان سعودی، پس از آمریکا، مهم‌ترین عنصر در تشدید بحران امنیتی در منطقه به خصوص سوریه به حساب می‌آید. علاوه بر ارسال تجهیزات نظامی، ترکیه یکی از مسیرهای ترانزیت تروریست‌ها به سوریه است و تروریست‌های کشورهای مختلف از جمله چچن، لیبی، تونس و حتی کشورهای اروپایی در داخل قلمرو ترکیه و توسط سرویس‌های این کشور تحت آموزش قرار گرفتند و سپس به داخل خاک ترکیه نفوذ داده شدند. این کشور در امور عراق هم دخالت کرده و همچون عربستان، اردن و رژیم صهیونیستی در تجهیز و تسلیح نیروهای داعش نقش موثری داشتند. در نتیجه، انتشار اخبار جنایات گروه‌های تروریستی، خشم مردم جهان و به خصوص مسلمان‌ها را به همراه داشت. این در حالیست که انتشار اطلاعات مبنی بر نقش حمایتی ترکیه از تروریست‌های منطقه موجب خشم و نفرت مسلمان ترکیه شد و مشکلات عمده‌ای را برای حزب عدالت و توسعه و اردوغان به وجود آورد که به نظر می‌رسد این مشکلات در آینده ادامه خواهد داشت.  
 
پیروزی بی‌سابقه کردها را چگونه ارزیابی می‌کنید؟ حضور کردها در پارلمان تا چه اندازه می‌تواند مسیر سیاست‌گذاری ترکیه را تغییر دهد؟ 
حزب دموکرات‌های خلق ترکیه وابسته به کردها با برخورداری از 13 درصد از آرای مردمی، توانست به عنوان حزب چهارم پیروز انتخابات شود که این نتیجه، باعث شکست آرای حزب عدالت و توسعه شد. آن چیزی که در خصوص پیروزی کردها بسیار حائز اهمیت است، پر رنگ شدن نقش کردها در آینده سیاسی ترکیه است که با افزایش همگرایی سیاسی این اقلیت شدت خواهد یافت و  پرهیز کردها از اقدامات رادیکال و جدایی‌طلبانه می‌تواند این انسجام را قوی‌تر کند. از سوی دیگر، نقش‌آفرینی سیاسی و حضور کردها در سیاست‌گذاری‌های کلان ترکیه و به طور موثر در قانون‌گذاری، گرایش سایر مردم را به این اقلیت بیشتر خواهد کرد. در نتیجه، این همگرایی ملی، چه قومیت ترکی و چه قومیت کردی، موجب انسجام و وحدت ملی در درون ترکیه خواهد شد. در مقابل، سیاست‌های افراطی اردوغان در سرکوب کردها در منطقه شمال شرق و شرق سوریه و کمک به نیروهای داعش به خصوص در مناطق مرزی ترکیه و سوریه موجب واگرایی مردم با حزب عدالت و توسعه شده است. دولتمردان آنکارا در جریان محاصره مناطق شرق و شمال شرق سوریه توسط تروریست‌های داعش هیچ کمکی نکردند و این اقدام موجب بروز انتقادات تندی علیه سیاستمداران ترک شد، اما کردها با بهره‌گیری از این شرایط، نگاه مردم را به سمت خود معطوف کردند و همین مسئله پیروزی آن‌ها را رقم زد.  
از این رو، به نظر می‌رسد اثرگذاری کردها در سیاست می‌تواند این همگرایی را بیشتر کند و حزب عدالت و توسعه را، که در مقابل آن‌ها قرار گرفته بود، شکست دهد. این تعبیری است که برای پیروزی کردها توصیف می‌شود.
 
تا چه اندازه برگزاری انتخابات مجدد را ممکن می‌دانید؟ اگر این اتفاق بیفتد به نظر شما آیا عدالت و توسعه می‌تواند نتیجه بهتری کسب کند؟ 
به نظر نمی‌رسد برگزاری انتخابات مجدد راه‌کار منطقی برای حزب عدالت و توسعه باشد. شرایط این حزب به گونه‌ای نیست که بتوان آینده روشنی برای آن متصور شد و ممکن است برگزاری انتخابات مجدد شکست دیگر و یا حتی شدیدتری برای اردوغان باشد. لذا، رئیس‌جمهور و نخست‌وزیر این کشور تنها یک راه چاره خواهند داشت، آن هم هم‌سویی و ائتلاف با احزاب رقیب است. حتی اگر سایر احزاب با انتقاد از عملکرد عدالت و توسعه از ائتلاف خودداری کند، اردوغان ناچار است با آن‌ها به یک توافق رسیده و مانع از تشدید این گسل سیاسی و شکاف در احزاب ترکیه شوند. در غیر این صورت، ممکن است شرایط برای اردوغان و داوود اغلو بحرانی‌تر و پیچیده‌تر شود.  
کلید ‫واژه‌های مطلب:
شکست اردوغان
|
اصغر زارعی
|
حزب عدالت و توسعه
|
تروریسم
|
ارسال نظر
نام :
ایمیل:
متن نظر:
ارسال
نظرات ارسال شده